آنزیم های استافیلوکوکی:

کوآگولاز:

1)کوآگولازمتصل: به حرارت مقاوم می باشدوباعث تبدیل فیبرینوژن به فیبرین می شودکه به آن فاکتورتوده ای یا Clamping Factor هم می گویند.

2)کوآگولازآزاد: به حرارت حساس می باشدوباواکنش بافاکتورگلوبولین پلاسما( CRF)فعال می شود وباتولید استافیلوترومبین باعث تبدیل فیبرینوژن به فیبرین نامحلول می شود

باایجادسدی ازفیبرین دردورمحل ضایعه، استافیلو کوک رادرمقابل فاگوسیتوز بواسطه گلبول های سفیدمحافظت می کند.کوآگولازمتصل (باندی )باروش اسلایدی(لخته شدن پلاسمادرروی اسلاید) وکوآگولازآزاد با روش لوله ای (لخته شدن پلاسمای سیتراته درلوله آزمایش)مشخص می شود.

انواع نادری ازاستافیلوکوک ارئوس فاقدآنزیم کوآگولازهستند بهترین آزمایش برای تشخیص این سویه ها ،آزمایش Dnase می باشد.

کاتالاز :باعث تبدیل آب اکسیژنه به آب واکسیژن می شود.

هیالورونیداز: به عنوان یک فاکتورانتشار(Spreading factor)،باعث هیدرولیزاسیدهیالورونیک می شود.

استافیلوکیناز(فیبرینولیزین): باتبدیل پلاسمینوژن به پلاسمین ،لخته فیبرین راحل می کند.

لیپاز: عامل بقای باکتری درنواحی چربی داربدن می باشدوباعفونتهای جوش وکورک ارتباط دارد.

DNase (نوکلئاز): با فعالیت اندونوکلئازی واگزونوکلئازی باعث شکستن DNA خارج سلولی می شود. باعث سیال شدن چرک وانتشارعفونت می شود.

بتالاکتاماز،پروتئاز،فسفاتاز از دیگر آنزیم های این باکتری است.

همولیزین یا سیتوتوکسین (آلفا،بتا،گاما،دلتا):

آلفاتوکسین: خاصیت درمونکروتیک داردوباعث تخریب عضلات صاف عروق خونی می شود. ماکروفاژهای انسانی وپلاکت ها،لوکوسیت ها،هپاتوسیت هاوکشت های سلولی دراثرتوکسین آلفاآسیب می بینند.

بتاتوکسین: به آن اسفنگومیلیناز Cیاهمولیزین سردوگرم می گویند.به اریتروسیت، لکوسیت، ماکروفاژوفیبروبلاست واسفنگومیلین آسیب می رساند.به همراه آلفاتوکسین ،باعث تخریب بافت وتشکیل آبسه می شود.

دلتاتوکسین: فعالیت مشابه دترجنت دارد که باعث لیز RBC می شود. دلتا توکسین روی انواع سلول ها (گلبول قرمز، لنفوسیت، نوتروفیل و پلاکت) مؤثر است و باعث تخریب غشای سلولی می شود.

گاما توکسین و لکوسیدین پنتون – والنتین: توکسین های واجد اجزای زیستی هستند که از دو زنجیره پلی پپتیدی به نام های جزء S و جزء F ساخته شده اند. سه پروتئین S و دو پروتئین F تاکنون شناسایی شده اند.

جزء S به گانگلیوزید GM1 و جزء F به فسفا تیدیل کولین غشایی متصل می شود. لکوسیدین پنتون – والنتین باعث لیز نوتروفیل ها و ماکروفاژها می شود.

انتروتوکسین های استافیلوکوکی:

انتروکسین از طریق تبادلات فاژی وارد باکتری می شود و بوسیله استافیلوکوک اورئوس فاژتیپ III تولید می شود. حرارت 100 درجه را به مدت 30 دقیقه تحمل می کند و به هیدرولیز توسط آنزیم های معده و ژژنوم مقاوم می باشد.

انتروتوکسین استافیلوکوکی از نظر سرولوژیکی هشت نوع (G-I,A-E) می باشد و عامل اصلی مسمومیت غذایی و انتروکولیت با غشای کاذب است.

تو کسین های استافیلوکوکی

این اگزوتوکسین در غذاهای واجد کربوهیدرات و پروتئینی ایجاد می شود.

انتروتوکسین نوع B واجد خاصیت سوپر آنتی ژن می باشد.

توکسین های اکسفولیاتیو: (Exfolative toxin)

به آن اپیدرمولیتیک توکسین هم می گویند. عامل ایجاد سندرم فلسی شدن پوست (Staphylococal scaled skin syndrom:ssss) می باشد. این توکسین بوسیله استافیلوکوک اورئوس فاژ تیپ II تولید می شود. توکسین اکسفولیاتیودر ایجاد زرد زخم تاولی (Bullous impetigo) نقش دارد.

توکسین اکسفولیاتیو شامل دو نوع (A,B) (ETB,ETA) می باشد.

ETA توسط کروموزوم و ETB توسط پلاسمید کد می شود. توکسین سندرم شوک توکسیک (toxic shock syndrome toxin)یا TSST-1این توکسین عامل سندرم شوک توکسیک می باشد و توسط استافیلوکوک ارئوس در مواقع استفاده از تامپون ها هنگام قاعدگی در زنان جوان تولید می شود . به حرارت و پروتئولیز مقاوم می باشد.

انتروتوکسین گروه C,B در ایجاد سندرم شوک توکسیک غیر مرتبط با قاعدگی نقش دارند.

TSST-1 توسط کروموزوم کد می شودو خاصیت سوپر آنتی ژنی دارد